Logo
Εκτύπωση αυτής της σελίδας

οικονομικά θέματα κ/φ ιδρυμάτων (!)



προϋπολογισμοί

σύνταξη και υποβολή προϋπολογισμού, απολογισμού, ισολογισμού
αρμοδιότητες διοικητών, διαχειριστών Τα καθήκοντα των διοικητών και διαχειριστών των ιδρυμάτων σχετικά με τη σύνταξη και την τήρηση του προϋπολογισμού τους, η αρμοδιότητα τους να αποφασίζουν για διάφορα θέματα (κατάρτιση όρων προκηρύξεων, διεξαγωγή διαγωνισμών κ.λπ.), η σύνταξη και έγκριση προϋπολογισμών και απολογισμών και η επεξεργασία σχεδίων αξιοποίησης της περιουσίας καθορίζονται από το άρθρο 59 του Ν.4182/13.
σύνταξη οικονομικών καταστάσεων

Ευθύνη ως προς τη σύνταξη του προϋπολογισμού φέρει ο διοικητής ή ο διαχειριστής του ιδρύματος

Ο προϋπολογισμός και ο απολογισμός των εσόδων και εξόδων των ιδρυμάτων, καθώς και ο ισολογισμός τους συντάσσονται με βάση τις ρυθμίσεις του προεδρικού διατάγματος της παραγράφου 2 του άρθρου 73.

Δομή προϋπολογισμού. Αν εκτελούνται περισσότεροι σκοποί, εμφανίζονται στον προϋπολογισμό σε ιδιαίτερα κεφάλαια.

Απολογισμός ισολογισμός. Μαζί με τον απολογισμό καταρτίζεται και υποβάλλεται γενικός ισολογισμός της περιουσίας του ιδρύματος, στον οποίο περιλαμβάνεται η γενική κατάσταση του ενεργητικού και παθητικού κατά τη λήξη του οικονομικού έτους και όλες οι μεταβολές στα περιουσιακά στοιχεία του ιδρύματος κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους, που αναγράφονται σε ιδιαίτερες απολογιστικές καταστάσεις.

υποβολή προϋπολογισμού, απολογισμού και ισολογισμού Τα ιδρύματα υποβάλλουν κάθε έτος στην αρμόδια αρχή προϋπολογισμό, απολογισμό και ισολογισμό.
Ανάρτηση Ανάρτηση. Ο προϋπολογισμός, ισολογισμός και απολογισμός αναρτώνται στο διαδικτυακό τόπο του ιδρύματος, εφόσον υπάρχει και αποστέλλονται για ανάρτηση στο διαδικτυακό τόπο της αρμόδιας αρχής. Η παράλειψη ανάρτησης στο διαδίκτυο αποτελεί παράβαση υποχρέωσης, η οποία τιμωρείται σύμφωνα με την παράγραφο 2α του άρθρου 71.

Η ανάρτηση των πινάκων απολογισμού και του ισολογισμού γίνεται με την υποβολή τους στην αρμόδια αρχή και του προϋπολογισμού μετά την έγκριση του από αυτή. Για την ανάρτηση των πινάκων προϋπολογισμού, απολογισμού και ισολογισμού απαιτείται η υποβολή τους σε ηλεκτρονική μορφή.
προϋπολογισμός-απολογισμός

Προϋπολογισμός: Υποβάλλεται τρεις (3) μήνες πριν την έναρξη του οικονομικού έτους . Με την πράξη έγκρισης της αρμόδιας αρχής επιτρέπεται η τροποποίηση των ποσών των εσόδων και εξόδων που αναγράφονται σε αυτόν ή της εγγραφής νέων εσόδων και εξόδων για λόγους νομιμότητας ή για λόγους συμφωνίας με τους ορισμούς ή το σκοπό της συστατικής πράξης ή όταν οι δαπάνες κρίνονται υπερβολικές σε σχέση με τον επιδιωκόμενο σκοπό και τα διατιθέμενα για την εκπλήρωση του ποσά. Μέχρι να εγκριθούν τα ως άνω στοιχεία, η διοίκηση των εσόδων και εξόδων ενεργείται με βάση τον προϋπολογισμό του προηγούμενου έτους, ενώ προβλέπεται επίσης η τεκμαιρόμενη έγκριση αν μέσα σε τέσσερις (4) μήνες από την υποβολή του δεν εγκριθεί και εφόσον παράλληλα η διοίκηση των εσόδων και εξόδων δεν μπορεί να ενεργηθεί με βάση τον προϋπολογισμό του προηγούμενου έτους. Αν διαπιστώνεται αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή άρνηση υποβολής προϋπολογισμού ή απολογισμού, η αρμόδια αρχή εκδίδει εντολή προς τα πιστωτικά ιδρύματα να απέχουν από οποιαδήποτε πράξη σε βάρος των καταθέσεων του συγκεκριμένου ιδρύματος. Τα πιστωτικά ιδρύματα υπέχουν ευθύνη στην περίπτωση αυτή, έναντι του ιδρύματος, για κάθε ζημιά που υπέστη από την παράλειψη τους να εφαρμόσουν την εντολή της αρμόδιας αρχής, τη σχετική δε αγωγή μπορεί να εγείρει και το Δημόσιο. Για τους προϋπολογισμούς που έχουν υποβληθεί για έγκριση πριν την έναρξη ισχύος του νόμου 4182/13 η προθεσμία των τεσσάρων (4) μηνών για την έγκριση τους αρχίζει από την ημερομηνία έναρξης του νόμου. Για την πρώτη εφαρμογή του νόμου η ενημέρωση των τραπεζών σχετικά με την μη υποβολή προϋπολογισμών θα γίνει το αργότερο έως το τέλος Μαρτίου 2014. Έως τότε τα πιστωτικά ιδρύματα υποχρεούνται να ζητούν από τα Ιδρύματα επιβεβαίωση σχετικά με την υποβολή και την έγκριση των προϋπολογισμών.

Απολογισμός: Υποβάλλεται μαζί με τον ισολογισμό μέσα σε τέσσερις (4) μήνες από τη λήξη του έτους που αφορούν και εγκρίνονται από την αρμόδια αρχή, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην Υ.Α. της παρ.5. του άρθρου 59 του Ν.4182/13

Σημειώνεται ότι εφόσον διαπιστώνεται αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή δεν υποβάλλονται καθόλου προς έλεγχο τα αιτούμενα από τις αρμόδια αρχή, αυτή εκδίδει και κοινοποιεί ειδοποίηση στα πιστωτικά ιδρύματα, για τη δέσμευση των λογαριασμών τους.

Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών μπορεί να καθορίζονται οι λεπτομέρειες κατάρτισης των προϋπολογισμών και απολογισμών, το περιεχόμενο και η δομή τους, τα δικαιολογητικά που θα υποβάλλονται μαζί με τους προϋπολογισμούς και απολογισμούς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για τη διαδικασία έγκρισης των προϋπολογισμών και απολογισμών.

Εξομοιώνονται από πλευράς εφαρμογής του άρθρου 59 και του άρθρου 60 τα αυτοτελή ιδρύματα με τα κεφάλαια αυτοτελούς διαχείρισης της παρ. 2 του άρθρου 50, για τα οποία υποβάλλεται ιδιαίτερος προϋπολογισμός, απολογισμός και ισολογισμός από το όργανο διοίκησης της περιουσίας.

Δεν επιτρέπεται καμία δαπάνη σε βάρος των ιδρυμάτων, χωρίς προηγούμενη αναγραφή στον εγκεκριμένο προϋπολογισμό, εκτός αν αφορά την εξόφληση κάθε είδους χρεών προς το Δημόσιο

(άρθρο 60, παρ.2 του Ν.4182/13 )

μεταφορά πιστώσεων

Δεν επιτρέπεται καμία μεταβολή, ούτε μεταφορά πιστώσεων, από κεφάλαιο σε κεφάλαιο ή από άρθρο σε άρθρο του προϋπολογισμού ιδρύματος, χωρίς προηγούμενη έγκριση της αρμόδιας αρχής. Κατ' εξαίρεση μπορεί η αρμόδια αρχή να εγκρίνει, μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών από την υποβολή σχετικού αιτήματος, την πληρωμή δαπάνης πέραν των προβλέψεων του προϋπολογισμού, η οποία προέκυψε από λόγους ανωτέρας βίας ή απρόβλεπτων αναγκών προς εξυπηρέτηση του σκοπού τους. Η άπρακτη πάροδος της ανωτέρω προθεσμίας θεωρείται ως έγκριση της πληρωμής.(άρθρο 60, παρ.1 του Ν.4182/13)

 Κάθε δαπάνη, που ενεργείται κατά παράβαση των διατάξεων του Κώδικα Κληροδοτημάτων και των κανονιστικών πράξεων που εκδίδονται κατ' εξουσιοδότησή του ή της συστατικής πράξης ή του οργανισμού ή χωρίς την έγκριση του προϋπολογισμού ή με υπέρβαση των πιστώσεων που αναγράφονται σε αυτόν, βαρύνει αλληλεγγύως και εις ολόκληρον τους διοικητές ή διαχειριστές, που έδωσαν εντολή για τη δαπάνη και καταλογίζεται με πράξη της αρμόδιας αρχής, μετά από έλεγχο από Οικονομικό Επιθεωρητή ή ελεγκτικό γραφείο του άρθρου 21 και γνώμη του Συμβουλίου. Ο καταλογισμός μπορεί να επεκτείνεται και στους υπαλλήλους – διαχειριστές του ιδρύματος, εφόσον αυτοί είναι υπαίτιοι ή συνέργησαν στη μη νόμιμη δαπάνη. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις των παραγράφων 4 και 5 του άρθρου 31.

υπερβάσεις-καταλογισμοί

Δαπάνες που ενεργούνται κατά παράβαση των υφισταμένων διατάξεων ή της συστατικής πράξης ή του οργανισμού ή χωρίς την έγκριση του προϋπολογισμού ή με υπέρβαση των πιστώσεων που αναγράφονται σ'αυτόν, βαρύνουν αλληλεγγύως και εις ολόκληρο τους διοικητές ή διαχειριστές, που έδωσαν εντολή για τη δαπάνη και επιβάλλεται εις βάρος αυτών καταλογισμός με πράξη της αρμόδιας αρχής, μετά από έλεγχο από Οικονομικό Επιθεωρητή ή ελεγκτικό γραφείο του άρθρου 21 και γνώμη του Συμβουλίου. Ο καταλογισμός μπορεί να επεκτείνεται και στους υπαλλήλους-διαχειριστές του ιδρύματος εφόσον είναι υπαίτιοι ή συνέργησαν σε μη νόμιμη δαπάνη. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις των παρ. 4 και5 του άρθρου 31.

διαχείριση

διαχείριση
Διαχείριση καταθέσεων

Οι καταθέσεις σε πιστωτικά ιδρύματα από διαχειριστές εν γένει των κοινωφελών και σχολαζουσών περιουσιών γίνονται σε έντοκη κατάθεση όψεως, ταμιευτηρίου ή με προθεσμία. Ο διαχειριστής των ποσών ενημερώνει υποχρεωτικά και άμεσα τη δημόσια αρχή για τα στοιχεία του λογαριασμού ή των λογαριασμών και αιτιολογεί την ύπαρξη περισσοτέρων λογαριασμών και το σκοπό της κατάθεσης.

Άνοιγμα λογαριασμών.

Με το άρθρο 67 του Ν.4182/13, ρυθμίζονται θέματα διαχείρισης καταθέσεων των κοινωφελών ιδρυμάτων. Ειδικότερα ο διαχειριστής αποφασίζει για το ποσό της κατάθεσης, το είδος του λογαριασμού και το πιστωτικό ίδρυμα σύμφωνα σε κάθε περίπτωση με τα συμφέροντα της περιουσίας. Για το λόγο αυτό συστήνεται, προκειμένου τόσο για τη διασφάλιση των συμφερόντων της περιουσίας όσο και για την τεκμηρίωση της ορθής διαχείρισης εκ μέρους του, πριν την κατάθεση να ζητά τρεις τουλάχιστον έγγραφες προσφορές από διαφορετικά πιστωτικά ιδρύματα (και περισσότερες στην περίπτωση κατάθεσης σημαντικών ποσών) ενώ στη συνέχεια να συντάσσει πρακτικό για την επιλογή αυτή.

Στην περίπτωση κοινωφελούς ιδρύματος/κεφαλαίου αυτοτελούς διαχείρισης χρειάζεται πρακτικό Δ.Σ. ή διαχειριστικής επιτροπής. Η επιλογή μπορεί να στηριχθεί όχι μόνο αποκλειστικά στο υψηλότερο επιτόκιο αλλά και σε άλλους παράγοντες που κρίνει κρίσιμους ο διαχειριστής.

Ο διαχειριστής υποχρεούται στην άμεση αποστολή στην αρμόδια αρχή, των στοιχείων του λογαριασμού ή των λογαριασμών, όπως όνομα πιστωτικού Ιδρύματος, είδος λογαριασμού (ταμιευτηρίου, όψεως, προθεσμιακός), αριθμό ΙΒΑΝ, extrait της ημερομηνίας κατάθεσης, φωτοτυπία 1πς σελίδας βιβλιαρίου κατάθεσης και κάθε άλλου κρίσιμου εγγράφου. Επίσης θα πρέπει να αιτιολογεί την ύπαρξη περισσοτέρων λογαριασμών και το σκοπό της κατάθεσης. Κάθε φορά που επέρχεται οποιαδήποτε μεταβολή οφείλει να ενημερώνει σχετικά την αρμόδια αρχή αποστέλλοντας επικαιροποιημένα τα ανωτέρω έγγραφα.

Υποχρεώσεις πιστωτικών ιδρυμάτων. Επιβάλλεται ειδική υποχρέωση στα πιστωτικά ιδρύματα τα οποία φυλάσσουν τίτλους υπέρ κοινωφελών περιουσιών να εισπράττουν, χωρίς ειδική εντολή, κατά τη λήξη τα μερίσματα ή άλλα ωφελήματα αυτών και να τα καταθέτουν στον οικείο λογαριασμό , από την ημερομηνία λήξης δε τα ποσά των μερισμάτων και άλλων ωφελημάτων καθίστανται αυτοδικαίως έντοκα. Με την παρ. 3 ρυθμίζεται η περίπτωση σύστασης επικαρπίας ή καταπιστεύματος σε κινητές αξίες ή μετρητά, η κυριότητα των οποίων καταλείπεται στο Δημόσιο ή σε κοινωφελές ίδρυμα ή υπέρ κοινωφελούς σκοπού, οπότε (και αν δεν ορίζεται διαφορετικά στη διαθήκη) ο επικαρπωτής ή βεβαρημένος με το καταπίστευμα τα καταθέτει σε πιστωτικό ίδρυμα ή στο Τ.Π.Δ., μπορεί όμως κατ' εξαίρεση, να επιτραπεί η εκ μέρους του διαχείριση των παραπάνω στοιχείων, κατόπιν παροχής ασφάλειας, με απόφαση της αρμόδιας αρχής και μετά γνώμη του Συμβουλίου.(παρ.3 άρθρου 67, Ν.4182/13). Η μεταφορά ή μετατροπή των καταθέσεων εκ μέρους του πιστωτικού ιδρύματος γίνεται μόνο μετά από εντολή του δικαιούχου και ενημέρωση της αρμόδιας αρχής, αλλιώς το πιστωτικό Ίδρυμα υπέχει ευθύνη για αποζημίωση σε περίπτωση πρόκλησης ζημίας.

Για τις περιουσίες υπέρ του Δημοσίου για εκτέλεση ορισμένου σκοπού, όσον αφορά την μεταφορά ή την μετατροπή των καταθέσεων τους απαιτείται έγκριση κατά τις διατάξεις του άρθρου 35 του Ν.4182/13.

παγία προκαταβολή Για την πληρωμή κάθε είδους αμοιβών, δαπανών και εξόδων εκκαθάρισης περιουσιών, οι οποίες δεν διαθέτουν για εκταμίευση τα απαραίτητα χρήματα, μπορεί να συσταθεί, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 46 έως 53 του ν. 2362/1995 (Α΄ 247) πάγια προκαταβολή υπέρ της Διεύθυνσης Κοινωφελών Περιουσιών του Υπουργείου Οικονομικών ή Αποκεντρωμένης Διοίκησης, την οποία διαχειρίζεται ο εκάστοτε Διευθυντής ή αναπληρωτής του. Μετά την εκκαθάριση τα ποσά αυτά εισπράττονται από το ενεργητικό ή τα εισοδήματα της περιουσίας και αποδίδονται στο λογαριασμό από τον οποίο εκταμιεύθηκαν.

Η πάγια προκαταβολή διατίθεται επίσης για την πληρωμή κάθε είδους αμοιβών, δαπανών και εξόδων σχολαζουσών κληρονομιών.

λογιστική

λογιστική
 τήρηση βιβλίων

Για κάθε περιουσία  τηρούνται ειδικά βιβλία και στοιχεία, στα οποία εμφανίζονται τα περιουσιακά τους στοιχεία και η οικονομική τους κατάσταση εν γένει. Τα βιβλία και στοιχεία υπόκεινται στον έλεγχο της αρμόδιας αρχής. Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, που εκδίδεται εντός τριών (3) μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου 4182/13, μπορεί να ρυθμίζονται λεπτομερειακά θέματα που αφορούν το είδος και το περιεχόμενο των βιβλίων και στοιχείων αυτών, τη διενέργεια των ελέγχων και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια. (άρθρο 73, Ν.4182/13)

Τα κοινωφελή ιδρύματα τηρούν διπλογραφικά βιβλία.Αρ.Πρωτ.: (Δ15Α 1036030 ΕΞ 2015)

Συμπληρωματικά εφαρμόζονται οι διατάξεις του ν. 4270/14 για τους δημόσιους υπόλογους και τον έλεγχο και την εποπτεία των λογαριασμών των περιουσιών από το Ελεγκτικό Συνέδριο, σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο που κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 4129/2013.

 κλαδικό λογιστικό σχέδιο  Ιδρύματα και λοιπές περιουσίες  τηρούν ειδικό κλαδικό λογιστικό σχέδιο με κωδικούς αριθμούς εσόδων και εξόδων σε αντιστοίχιση με τους προβλεπόμενους από τα προεδρικά διατάγματα 205/1998 και 15/2011 κωδικούς του κλαδικού λογιστικού σχεδίου που ισχύει για το Δημόσιο και τα Ν.Π.Δ.Δ. Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Οικονομικών, καθορίζεται το ειδικό κλαδικό λογιστικό σχέδιο του προηγούμενου εδαφίου και η έναρξη εφαρμογής αυτού και μπορούν να ορίζονται κατηγορίες ιδρυμάτων ή περιουσιών για τις οποίες, κατ' εξαίρεση, η εφαρμογή του κλαδικού λογιστικού σχεδίου είναι προαιρετική.

έλεγχος

έλεγχος
 Έλεγχος διαχείρισης

Επιβάλλεται υποχρεωτικός ανά τετραετία έλεγχος της διαχείρισης από ελεγκτικά γραφεία του άρθρου 21, εφαρμοζομένων αναλόγως, ως προς την υποβολή έκθεσης, τον εξ υπαρχής έλεγχο από την Οικονομική Επιθεώρηση και τον καταλογισμό, των διατάξεων των παραγράφων 3 έως 6 του άρθρου 31 του Ν.4182/13 . Η αρμόδια αρχή μπορεί επίσης να ζητεί τη διενέργεια δειγματοληπτικού ελέγχου από την Οικονομική Επιθεώρηση οποτεδήποτε.

Οι περιουσίες με ετήσια έσοδα μεγαλύτερα από πενήντα χιλιάδες (50.000) ευρώ ή με ενεργητικό μεγαλύτερο από δύο εκατομμύρια (2.000.000) ευρώ υπόκεινται σε έλεγχο διαχείρισης από τα ελεγκτικά γραφεία του άρθρου 21 του Ν.4182/13 , κάθε τέσσερα (4) χρόνια. Για την υποβολή έκθεσης, τον εξ υπαρχής έλεγχο και τον καταλογισμό εφαρμόζονται οι διατάξεις των παραγράφων 3 έως 6 του άρθρου 31. Η αρμόδια αρχή μπορεί να ζητεί τη διενέργεια δειγματοληπτικού ελέγχου από την Οικονομική Επιθεώρηση οποτεδήποτε.

Τα πορίσματα των ελέγχων που διεξάγονται υποβάλλονται στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής.

 Ανάθεση σε ελεγκτικά γραφεία

 Έργο των ελεγκτικών γραφείων. Διενέργεια των προβλεπομένων ελέγχων της διαχείρισης και τη σύνταξη εκτιμήσεων της αξίας στοιχείων των περιουσιών.

Ανάθεση. Τα γραφεία προσλαμβάνονται με συμφωνία - πλαίσιο του άρθρου 26 του π.δ. 60/2007. Η συμφωνία - πλαίσιο ανατίθεται ενιαία για όλη τη χώρα, με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και ανεξαρτήτως αρμόδιας αρχής. Οι όροι και οι λοιπές λεπτομέρειες της διαδικασίας ανάθεσης ορίζονται με τη σχετική προκήρυξη.
Η ανάθεση επιμέρους σύμβασης στα πλαίσια της συμφωνίας – πλαισίου μπορεί να αφορά όλους τους απαιτούμενους τακτικούς ελέγχους των περιουσιών ή μέρος αυτών ή έκτακτους ελέγχους οι οποίοι αποφασίζονται από την αρμόδια αρχή. Όταν δεν είναι ο Υπουργός Οικονομικών η κατά νόμον αρμόδια αρχή, η διενέργεια εκτάκτου ελέγχου ζητείται με έγγραφο της αρμόδιας αρχής από τη Διεύθυνση Κοινωφελών Περιουσιών του Υπουργείου Οικονομικών.

 Αμοιβή αναδόχου Η αμοιβή του αναδόχου ή των αναδόχων της συμφωνίας - πλαισίου για τη διενέργεια των ελέγχων και εκτιμήσεων καταβάλλεται από την αναθέτουσα αρχή της συμφωνίας – πλαισίου και βαρύνει την περιουσία υπέρ της οποίας ενεργείται και εις βάρος της οποίας βεβαιώνεται με χρηματικό κατάλογο της Διεύθυνσης Κοινωφελών Περιουσιών του Υπουργείου Οικονομικών και εισπράττεται σύμφωνα με τις διατάξεις περί είσπραξης δημοσίων εσόδων. Ειδικότερα όσον αφορά τα ιδρύματα η αμοιβή εκκαθαρίζεται από την αναθέτουσα αρχή και καταβάλλεται με εντολή της Διεύθυνσης Κοινωφελών Περιουσιών του Υπουργείου Οικονομικών απευθείας από το ίδρυμα.

συμβάσεις

συμβάσεις των κοινωφελών ιδρυμάτων
συμβάσεις

Για τη μελέτη και εκτέλεση σημαντικών έργων και την παροχή υπηρεσιών κάθε είδους, στο πλαίσιο επίτευξης των σκοπών τους, τα κοινωφελή ιδρύματα μπορούν να συνάπτουν προγραμματικές συμβάσεις με το Δημόσιο ή επιστημονικούς φορείς και άλλα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού ή δημόσιου δικαίου, που έχουν τον ίδιο ή συναφή σκοπό.

Προσυμβατικός έλεγχος. Οι συμβάσεις εγκρίνονται από την αρμόδια αρχή και υπόκεινται στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, όταν ο προϋπολογισμός τους υπερβαίνει τα όρια που τίθενται στις κείμενες διατάξεις για τον έλεγχο των συμβάσεων των φορέων του δημόσιου τομέα. (άρθρο 54, Ν.4182/13)

προγραμματικές συμβάσεις

Για τη μελέτη και εκτέλεση σημαντικών έργων και την παροχή υπηρεσιών κάθε είδους, στο πλαίσιο επίτευξης των σκοπών τους, τα κοινωφελή ιδρύματα μπορούν να συνάπτουν προγραμματικές και άλλες συμβάσεις με το Δημόσιο ή επιστημονικούς φορείς και άλλα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού ή δημόσιου δικαίου, που έχουν τον ίδιο ή συναφή σκοπό.

Οι συμβάσεις εγκρίνονται από την αρμόδια αρχή και υπόκεινται στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, όταν ο προϋπολογισμός τους υπερβαίνει τα όρια που τίθενται στις κείμενες διατάξεις για τον έλεγχο των συμβάσεων των φορέων του δημόσιου τομέα. (άρθρο 54, Ν.4182/13)

έργα

εκτέλεση έργων κοινωφελών ιδρυμάτων
διαδικασία ανάθεσης και εκτέλεσης των έργων ανοικοδόμησης, ανακαίνισης, επισκευής και συντήρησης ακινήτων εκ μέρους του εκτελεστή της διαθήκης

Σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 45 του Ν.4182/13, για την έναρξη της διαδικασίας απαιτείται υποβολή πρότασης από τον εκτελεστή στην αρμόδια αρχή σχετικά με το προς εκτέλεση έργο, συνοδευόμενο από μελέτη του έργου σε προκαταρκτικό επίπεδο, που επιτρέπει τον κατά προσέγγιση προσδιορισμό του προϋπολογισμού της δαπάνης. Η αρμόδια αρχή εν συνεχεία υποβάλλει τις απόψεις της στο αρμόδιο εκ του σκοπού Υπουργείο, για την επάρκεια της περιουσίας και τη δυνατότητα διάθεσής της για το υπόψη έργο και η πρόταση εγκρίνεται μέσα σε τρεις (3) μήνες, ορίζεται δε συγχρόνως και ο τρόπος ανάθεσης και εκτέλεσης του έργου με τήρηση, πάντα, των διατάξεων της συστατικής πράξης. Η ανάθεση και εκτέλεση των έργων, συμπεριλαμβανομένων και των απαραίτητων τεχνικών μελετών αυτού, διενεργείται από το αρμόδιο εκ του σκοπού Υπουργείο με τις υπηρεσίες που εκτελούν και τα δικά του έργα σύμφωνα με τις κείμενες περί εκτέλεσης δημοσίων έργων διατάξεις των Ν.3316/2005 και Ν.3669/2008, όπως ισχύουν για τον οικείο φορέα. 

Βήμα 1ο. Υποβολή πρότασης σχετικά με το έργο.
Ο διαχειριστής υποβάλλει στην αρμόδια αρχή πρόταση για την εκτέλεση έργου (αφορά ανοικοδόμηση, ανακαίνιση, επισκευή και συντήρηση ακινήτων) συνοδευόμενη από τα απαραίτητα στοιχεία σχεδιασμού του και εκτιμώμενο προϋπολογισμό (κατόπιν σχετικής μελέτης).

Βήμα 2ο. Εξέταση πρότασης από την αρμόδια αρχή.

Η αρμόδια αρχή εξετάζει το αίτημα ως προς τα εξής σημεία:

α)να μην αντιβαίνει με τη συστατική πράξη & να συνάδει με το σκοπό (δυνατότητα διάθεσης περιουσίας για την εκτέλεση του έργου) και β) να επαρκεί η περιουσία. Επιπλέον όταν το προς εκτέλεση έργο αποσκοπεί στην επένδυση χρημάτων πχ ανέγερση ακινήτου με σκοπό την εκμίσθωση αυτού απαιτείται έγκριση της αρμόδιας αρχής σύμφωνα με το αρ. 35 και συγκεκριμένα το εδάφιο περί επένδυσης σε ακίνητα.

Βήμα 3ο. Αποστολή και έγκριση από το αρμόδιο υπουργείο.

Στη συνέχεια, το αίτημα αποστέλλεται στο εκ του σκοπού αρμόδιο Υπουργείο, το οποίο εφόσον το εγκρίνει εντός τριών (3) μηνών από την υποβολή του, ορίζει τον τρόπο ανάθεσης και εκτέλεσης του έργου. Σύμφωνα με την παρ.2 του άρθρου 45 του Ν.4182/13, το έργο εκτελείται από το αρμόδιο εκ του σκοπού υπουργείο ή τις υπηρεσίες που εκτελούν τα έργα του με ανάλογη εφαρμογή των Ν.3316/2005 (για τις μελέτες) και Ν.3669/2008 (για τα έργα).

Στην περίπτωση που λόγω της συστατικής πράξης τα εκ του σκοπού αρμόδια υπουργεία είναι περισσότερα του ενός θα ισχύσουν τα κάτωθι: α) αν το έργο αφορά συγκεκριμένο υπουργείο, πχ νοσοκομείο, κέντρο υγείας, μουσείο κλπ, η αρμόδια αρχή αποστέλλει το αίτημα αποκλειστικά στο υπουργείο αρμοδιότητάς του οποίου είναι το συγκεκριμένο έργο, πχ. υπουργείο υγείας, με ταυτόχρονη κοινοποίηση στα συναρμόδια εκ του σκοπού υπουργεία. Αν και εφόσον το υπουργείο αδυνατεί να υλοποιήσει το έργο (πχ λόγω έλλειψης προσωπικού, μη ύπαρξης αρμόδιας υπηρεσίας κλπ) τότε γνωστοποιεί αυτό άμεσα στην αρμόδια αρχή, προκειμένου αυτή να διερευνήσει τη δυνατότητα υλοποίησης του έργου μέσω κάποιου άλλου συναρμόδιου υπουργείου ή άλλου φορέα του δημοσίου (πχ Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονομικών, Περιφερειών, ΟΤΑ) με έκδοση σχετικής Κ.Υ.Α. β)σε περίπτωση που το έργο είναι επενδυτικού χαρακτήρα η αρμόδια αρχή αποστέλλει το αίτημα μαζί με την έγκρισή της στο σύνολο των συναρμόδιων υπουργείων και διερευνά τη δυνατότητα από ένα εξ αυτών της υλοποίησης του έργου. 

Βήμα 4ο. Εκτέλεση του έργου.

Κατά την υλοποίηση του έργου οι υποχρεώσεις του φορέα υλοποίησης προκύπτουν από την κείμενη νομοθεσία δημοσίων έργων και μελετών.
-Η ανάθεση του έργου ανακοινώνεται στην αρμόδια αρχή, η οποία έχει δικαίωμα να ελέγχει οποτεδήποτε την εκτέλεση του έργου. Η πληρωμή της αμοιβής του μελετητή - συμβούλου μηχανικού και του αναδόχου εκτέλεσης του έργου γίνεται από τον εκτελεστή της διαθήκης με βάση τη σύμβαση.

-Το έργο παραλαμβάνεται ποιοτικά και ποσοτικά από Επιτροπή Παραλαβής την οποία συγκροτεί η αρμόδια αρχή και αποτελείται από έναν τεχνικό υπάλληλό της, έναν υπάλληλο του αρμόδιου ως εκ του σκοπού Υπουργείου και ένα τρίτο άτομο, δημόσιο υπάλληλο ή ιδιώτη με εξειδικευμένες γνώσεις. Η παραλαβή συντελείται μέσα σε έξι (6) μήνες από την πρόσκληση του εκτελεστή, αλλιώς συντελείται αυτοδίκαια. Μετά την παραλαβή υποβάλλεται από τον εκτελεστή στην αρμόδια αρχή απολογισμός της δαπάνης με τα σχετικά δικαιολογητικά.

Μικρά έργα Ειδικά σε ό,τι αφορά έργα μικρού προϋπολογισμού, η  διαδικασία έχει ως εξής:
1. Για έργα ο προϋπολογισμός των οποίων δεν υπερβαίνει το ποσό των εκατό χιλιάδων (100.000€), χωρίς ΦΠΑ, διεξάγεται πρόχειρος διαγωνισμός, είτε από την τεχνική υπηρεσία του αρμόδιου εκ του σκοπού Υπουργείου ή φορέα, είτε και από τον ίδιο τον εκτελεστή, αν αυτός υπέβαλε έγγραφο αίτημα και αυτό απορρίφθηκε ρητά από την αρμόδια τεχνική υπηρεσία λόγω αδυναμίας εκτέλεσης ή και σιωπηρά με την άπρακτη πάροδο τρίμηνης προθεσμίας.
2. Για να διεξαχθεί ο διαγωνισμός εκτέλεσης του έργου ανατίθεται προηγουμένως, με διαπραγμάτευση, ύστερα από την υποβολή τριών (3) τουλάχιστον γραπτών προσφορών, η εκπόνηση της τεχνικής του μελέτης, με αμοιβή που δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό των δεκαπέντε χιλιάδων (15.000) €, χωρίς ΦΠΑ, στην αμοιβή δε αυτή περιλαμβάνεται και η υποστήριξη από το μελετητή του εκτελεστή στη διαδικασία ανάθεσης και εκτέλεσης του έργου, ως τεχνικού συμβούλου και επιβλέποντος μηχανικού.
3. Για την ανάθεση του έργου με βάση τη μελέτη που εκπονήθηκε εκδίδεται συνοπτική προκήρυξη για την υποβολή γραπτών προσφορών, η οποία αναρτάται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Οικονομικών και του δήμου εντός των χωρικών ορίων του οποίου πρόκειται να εκτελεστεί το έργο, επί είκοσι (20) τουλάχιστον ημέρες πριν την ορισμένη ημέρα υποβολής των προσφορών.
4. Για έργα δαπάνης έως 20.000€ χωρίς ΦΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της δαπάνης για τη μελέτη, το έργο ανατίθεται από τον εκτελεστή με απευθείας ανάθεση στον ενδιαφερόμενο που υπέβαλε την χαμηλότερη προσφορά μετά από πρόσκληση του εκτελεστή προς τους ενδιαφερόμενους και υποβολή τουλάχιστον τριών (3) έγγραφων προσφορών.
Σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 45 του Ν.4182/13 , η ανάθεση του έργου ανακοινώνεται στην αρμόδια αρχή, η οποία έχει δικαίωμα ελέγχου της εκτέλεσης και η πληρωμή της αμοιβής του μελετητή - συμβούλου μηχανικού και του αναδόχου εκτέλεσης του έργου γίνεται από τον εκτελεστή της διαθήκης, με βάση τη σύμβαση.
Προβλέπεται και ρυθμίζεται η ποιοτική και ποσοτική παραλαβή του έργου, από τριμελή Επιτροπή Παραλαβής, που συγκροτείται από την αρμόδια αρχή. Η παραλαβή συντελείται σε έξι (6) μήνες από την πρόσκληση του εκτελεστή, αλλιώς συντελείται αυτοδίκαια. Μετά την παραλαβή υποβάλλεται από τον εκτελεστή στην αρμόδια αρχή απολογισμός της δαπάνης με τα σχετικά δικαιολογητικά.
Στην παρ. 7 του άρθρου 45 του Ν.4182/13προβλέπεται η σύνταξη ετήσιου προγράμματος εκτέλεσης έργων, αν πρόκειται να εκτελεστούν περισσότερα έργα, το οποίο υποβάλλεται στην αρμόδια αρχή τουλάχιστον τρεις (3) μήνες πριν την έναρξη του συγκεκριμένου οικονομικού έτους και εγκρίνεται τόσο από την αρμόδια αρχή όσο και τον αρμόδιο εκ του σκοπού Υπουργό.
Στην παρ. 8 του άρθρου 45 του Ν.4182/13προβλέπεται η έκδοση απόφασης του Υπουργού Οικονομικών περί ειδικότερου καθορισμού της διαδικασίας του πρόχειρου διαγωνισμού και της απευθείας ανάθεσης που διεξάγει ο εκτελεστής της διαθήκης για την εκπόνηση της μελέτης και την ανάθεση και εκτέλεση του έργου και των όρων της σύμβασης που υπογράφεται μεταξύ εκτελεστή και μελετητή ή/και εργολάβου και άλλες λεπτομέρειες. 

λοιπά θέματα

λοιπά οικονομικά θέματα των κληροδοτημάτων
σχέδια διαχείρισης και αξιοποίησης της περιουσίας

Τα ιδρύματα συντάσσουν ανά διετία σχέδια διαχείρισης και αξιοποίησης της περιουσίας.

Την αρμοδιότητα σύνταξης του σχεδίου έχει ο Διοικητής ή ο διαχειριστής (άρθρο 59, παρ.1 του Ν.4182/13)

Φορείς αξιοποίησης της περιουσίας ιδρυμάτων Επιτρέπεται σε ένα ή και περισσότερα ιδρύματα, για την αξιοποίηση της περιουσίας τους, να συνιστούν ειδικούς φορείς ή να αναθέτουν την αξιοποίηση αυτή σε υφιστάμενους φορείς ή επιχειρήσεις, μετά από έγκριση της αρμόδιας αρχής. Η διαχείριση και αξιοποίηση της περιουσίας από τους ειδικούς φορείς υπόκειται σε κάθε περίπτωση στον έλεγχο της αρμόδιας αρχής, έναντι δε αυτής ευθύνονται τα όργανα διοίκησης του ιδρύματος. Σε κάθε περίπτωση, η εγκριτική απόφαση της αρμόδιας αρχής μπορεί να ανακαλείται αν ο τρόπος διαχείρισης αποβαίνει ασύμφορος για το ίδρυμα. (άρθρο 57 του Ν.4182/13)